LEGO® Serious Play® jest zastrzeżoną nazwą metody facylitacji, wykorzystywanej do pracy z zespołami i organizacjami. Choć jej nazwa może kojarzyć się z zabawą, w praktyce jest to ustrukturyzowany proces wspierający rozmowy o sprawach złożonych: strategii, współpracy, odpowiedzialności, napięciach i decyzjach zespołowych.
Gdy ktoś po raz pierwszy słyszy o LEGO® Serious Play®, bardzo często pojawia się pytanie:
„Dobrze, rozumiem ideę… ale do czego konkretnie można to zastosować?”
To ważne pytanie, bo LEGO® Serious Play® nie jest metodą „do wszystkiego”. Jej siła ujawnia się w określonych obszarach — tam, gdzie zespoły utknęły w rozmowach, napięciach albo w braku wspólnego rozumienia sytuacji.
Poniżej opisuję najczęstsze i najbardziej sensowne zastosowania LEGO® Serious Play® w firmach, oparte na realnej pracy z zespołami, a nie na katalogowych opisach metody.
Strategia zespołu, która przestaje być slajdem
Jednym z najczęstszych zastosowań LEGO® Serious Play® jest praca nad strategią zespołu lub działu. Nie w rozumieniu wielkich, korporacyjnych strategii, lecz odpowiedzi na bardzo konkretne pytania: dokąd zmierzamy, co jest dla nas naprawdę ważne i na czym powinniśmy się skupić w najbliższym czasie.
W wielu organizacjach strategia istnieje głównie w dokumentach albo w głowie lidera. Zespół zna hasła, ale nie zawsze rozumie, jak przekładają się one na codzienne decyzje. Praca z wykorzystaniem LEGO® Serious Play® pozwala zobaczyć te różnice i je skonfrontować. Uczestnicy budują swoje perspektywy, a następnie wspólnie wypracowują jeden, spójny obraz kierunku.
Efektem nie jest inspirująca metafora, lecz wspólne rozumienie sensu działań, do którego można się później realnie odwoływać.
Współpraca między działami – to, co zwykle pozostaje niewypowiedziane
LEGO® Serious Play® bardzo dobrze sprawdza się w pracy z zespołami międzydziałowymi. Jak pokazuje doświadczenie, tam, gdzie formalnie „wszystko działa”, ale w praktyce pojawiają się opóźnienia, napięcia i wzajemne frustracje.
W takich sytuacjach rzadko chodzi o brak kompetencji. Częściej o odmienne perspektywy, sprzeczne cele albo niewypowiedziane założenia. Modele budowane w procesie LEGO® Serious Play® pozwalają te napięcia zobaczyć i nazwać, bez przenoszenia rozmowy na poziom personalnych ocen. Uwaga skupia się na systemie i zależnościach, a nie na tym, kto „zawinił”.
Dzięki temu zespoły mogą dojść do wspólnych ustaleń dotyczących współpracy, zamiast utwierdzać się w swoich narracjach.
Odpowiedzialność i role – gdy „wszyscy wiedzą”, ale nikt nie jest pewien
Jednym z częstszych tematów w pracy zespołowej jest odpowiedzialność. Zakresy ról bywają opisane, a mimo to wiele decyzji i zadań „wisi w powietrzu”. LEGO® Serious Play® pozwala te niejasności wydobyć w sposób bezpieczny i uporządkowany.
Zamiast teoretycznej rozmowy o rolach, uczestnicy pokazują, jak postrzegają swoją odpowiedzialność w kontekście całego zespołu. Bardzo często dopiero na tym etapie ujawniają się różnice, które wcześniej prowadziły do frustracji, choć nikt nie potrafił ich jasno nazwać.
To dobry punkt wyjścia do porządkowania ról i zasad współpracy, zanim napięcie przerodzi się w konflikt.
Napięcia i konflikty, które jeszcze nie wybuchły
Nie każdy konflikt w organizacji jest otwarty. Wiele z nich funkcjonuje pod powierzchnią — w unikaniu rozmów, ironicznych komentarzach czy cichym oporze. LEGO® Serious Play® bywa skutecznym narzędziem właśnie na tym etapie.
Praca na modelach umożliwia rozmowę o trudnych tematach w sposób pośredni, co obniża poziom obronności. Uczestnicy mówią o wpływie sytuacji na system, a nie o winie konkretnych osób. Dzięki temu łatwiej dotknąć sedna problemu i poszukać rozwiązań.
Warto jednak podkreślić, że metoda działa najlepiej tam, gdzie istnieje minimum gotowości do dialogu. W przypadku ostrych konfliktów personalnych często potrzebne są inne formy pracy jako pierwszy krok.
Wartości zespołu przełożone na codzienne zachowania
Wiele firm deklaruje wartości, z którymi trudno się nie zgodzić. Problem pojawia się wtedy, gdy nie wiadomo, jak te wartości mają wyglądać w praktyce. LEGO® Serious Play® pozwala przełożyć abstrakcyjne hasła na konkretne zachowania i decyzje.
Zespół może wspólnie sprawdzić, gdzie wartości realnie wspierają pracę, a gdzie pozostają jedynie zapisami. Taka rozmowa rzadko byłaby możliwa w klasycznej formule — zbyt łatwo przechodzi w ocenę lub moralizowanie.
Priorytety i decyzje w sytuacji nadmiaru tematów
Tam, gdzie wszystkiego jest za dużo, a „wszystko jest ważne”, LEGO® Serious Play® pomaga uporządkować obraz sytuacji. Zamiast listy zadań pojawia się mapa zależności, ryzyk i konsekwencji.
Dzięki temu rozmowa o priorytetach staje się bardziej rzeczowa. Zespół widzi, jakie decyzje mają największy wpływ i gdzie warto skupić energię, zamiast reagować na wszystko naraz.
Kiedy LEGO® Serious Play® nie jest najlepszym narzędziem
LEGO® Serious Play® nie jest rozwiązaniem uniwersalnym. Jeśli problem jest czysto operacyjny, decyzje zostały już podjęte lub organizacja nie jest gotowa na realny dialog, metoda nie przyniesie oczekiwanej wartości.
W takich sytuacjach lepiej sięgnąć po klasyczną facylitację, mediację albo pracę indywidualną z liderem. Dojrzałe korzystanie z LEGO® Serious Play® polega na świadomym doborze narzędzia do sytuacji, a nie na stosowaniu go „przy każdej okazji”.
Jeśli zastanawiasz się, czy LEGO® Serious Play® w ogóle jest odpowiednią metodą dla Twojego zespołu, w osobnym artykule opisuję szerzej, kiedy ma sens, a kiedy nie.
Kiedy LEGO Serious Play ma sens – a kiedy nie
LEGO® Serious Play® FAQ
FAQ 1
Czy LEGO® Serious Play® nadaje się do każdej firmy?
Nie. Metoda najlepiej sprawdza się tam, gdzie zespoły pracują nad złożonymi tematami wymagającymi wspólnego zrozumienia i dialogu. W problemach czysto operacyjnych lepsze są prostsze narzędzia.
FAQ 2
Jakie tematy najczęściej realizuje się metodą LEGO® Serious Play®?
Najczęściej są to: strategia zespołu, współpraca między działami, odpowiedzialność, wartości, napięcia w relacjach oraz podejmowanie decyzji w sytuacjach niejednoznacznych.
FAQ 3
Czy LEGO® Serious Play® to szkolenie?
Nie. LEGO® Serious Play® jest metodą facylitacji, a nie szkoleniem opartym na przekazywaniu wiedzy. Uczestnicy pracują na własnych doświadczeniach i realnych wyzwaniach.
